Selde Hasar Gören Aracın Masrafını Kim Karşılar? Kasko ve Devlet Desteği Detayları

Son dönemde İstanbul'da yaşanan sel felaketi, binlerce aracı sular altında bırakarak ciddi maddi hasarlara yol açtı. Bu durum, araç sahiplerinin selde zarar gören araçlarının masraflarının kim tarafından karşılanacağı sorusunu gündeme getiriyor. Konuyla ilgili uzmanlar, kasko ve trafik sigortası kapsamları ile devlet desteği ve hukuki yollara ilişkin önemli bilgiler paylaşıyor.

Selde hasar gören bir aracı kesinlikle çalıştırmamak gerektiği vurgulanıyor. Zira bu durum, masrafı artırabilir ve sigortadan alınacak tazminatı riske atabilir. Özellikle elektrikli araçlarda yüksek voltajlı batarya kaynaklı elektrik kaçağı riski bulunduğu belirtiliyor. Uzmanlar, su altında kalan araçlara müdahale için uzman ekiplerin çağrılmasını öneriyor.

Sel Hasarını Kasko Sigortası Karşılar mı?

Kasko sigortası, sel ve su baskını nedeniyle araçta meydana gelen zararları poliçe kapsamı ve koşullarına bağlı olarak karşılayabilir. Ancak bu teminatın poliçede yer alması büyük önem taşıyor. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları'na göre sel ve su baskını, poliçeye ek sözleşmeyle dahil edilebilen riskler arasında yer alır.

Piyasada bulunan birçok genişletilmiş kasko paketinde bu teminat bulunsa da belirleyici olan, araç sahibinin kasko yaptırırken sel ve su baskını klozunu poliçeye ekletip ekletmediğidir. Eğer daha az prim ödemek amacıyla bu ek teminat alınmamışsa, yaşanan felakette hak kaybı yaşanabilir.

Kasko poliçesinde sel ve su baskını teminatı varsa, sigorta şirketi hasarın bedelini öder. Ancak teminatın belirli bir oranla sınırlandırılmış olması durumunda, örneğin %50-60 gibi, ödeme de bu oranla sınırlı kalır. Sigorta şirketinin ödeyeceği tutar, hasarın niteliğine, poliçedeki özel şartlara ve eksper incelemesine göre belirleniyor.

Türkiye Sigorta Birliği (TSB) Genel Sekreter Yardımcısı Atilla Oksay, araçlarda yaşanan sel ve su baskını hasarlarının kasko poliçeleri kapsamında ele alındığını belirtiyor. İstanbul'da yaklaşık 2,8 milyon aracın kaskolu olduğu ve bunun kentteki araçların yüzde 43'üne denk geldiği ifade ediliyor.

Zorunlu Trafik Sigortası Sel Hasarını Karşılar mı?

Zorunlu trafik sigortası, selde zarar gören kendi aracının masrafını karşılamaz. Bu sigorta türü, aracınızla üçüncü kişilere verdiğiniz zararları limitler çerçevesinde karşılayan bir sorumluluk sigortasıdır. Örneğin, aracınızla başka bir otomobile çarptığınızda ve kusurlu olduğunuzda karşı tarafın zararının karşılanmasında trafik sigortanız devreye girer.

Sel felaketinde zarar gören kendi aracınızın hasarını trafik sigortası kapsamaz. Sel sularında sürüklenen bir aracın başka bir araca çarpması durumunda ise sorumluluk ve deliller devreye giriyor. Çarpışmayı önleme şansınız yoksa, kusurlu sayılmazsınız ve sicilinize işlenme veya hasarsızlık puanı kaybetme gibi hak kayıpları da oluşmaz.

Kaskosu Olmayan Araçlar İçin Devlet Desteği ve Hukuki Yollar

Sel felaketinin yaşanması veya afet ilan edilmesi, kaskosu olmayan tüm araç sahiplerine devletin otomatik olarak araç tazminatı ödeyeceği anlamına gelmez. Mevzuatta selde zarar gören araçların zararının karşılanmasını hükme bağlayan bir devlet yükümlülüğü bulunmuyor. Kamu tarafından yardım veya tazminat sağlanıp sağlanmayacağı, alınacak kararlara ve ilgili mevzuata bağlıdır.

Ancak her olayın koşulları farklılık gösterir. Örneğin, 2021 yılında Kastamonu'nun Bozkurt ilçesinde meydana gelen sel felaketinde devlet, 698 araç için toplam 19 milyon 918 bin lira ödeme yaparak mağdurların zararının %70'ini karşılamıştır.

Şehir merkezlerinde oluşan sel felaketlerinde sorumluluğun büyük kısmı yerel yönetimlerdedir. Eğer zararın yetersiz altyapı, gerektiği gibi yapılmayan bakım veya temizlik çalışmaları ya da ilgili kamu hizmetinin yürütülmesindeki eksiklikten kaynaklandığı iddia ediliyorsa, sorumlu idareden tazminat talep edilebilir. Ancak şiddetli yağışın tek başına belediyenin sorumlu olduğu anlamına gelmediği, zararla idarenin hizmet kusuru arasında hukuken gerekli bağlantının kurulması gerektiği belirtiliyor.

Hasar Durumunda İzlenmesi Gereken Adımlar

Aracınız suya gömülmüş veya su kaput seviyesine gelmişse, kesinlikle motoru çalıştırmaya kalkmayın. Kontak anahtarını bile yuvasına sokmaktan kaçının. Bu durum, elektrik aksamında kısa devreye veya ciddi mekanik hasarlara yol açabilir ve sigorta ödemesini olumsuz etkileyebilir.

Sel felaketi sırasında aracınızın videosunu çekmek, özellikle sürüklenme anlarını belgelemek önemlidir. Sürüklenmemişse, aracınızın içinde bulunduğu su seviyesini gösteren fotoğraflar çekin. Aracınızı hareket ettirmeden ayrıntılı bir şekilde bulunduğu cadde veya sokakla birlikte fotoğraflayın ve durumu gecikmeden sigortacınıza bildirin. Sigorta şirketinin talimatlarına uygun hareket etmek, süreci kolaylaştırır.

Hasar ihbarını geciktirmemek ve poliçenizde belirtilen bildirim hükümlerini kontrol etmek gerekiyor. Sigorta şirketinizden gerekli belgeleri öğrenerek eksper incelemesi ve sigorta şirketinin yönlendirmesi tamamlanmadan hasarlı araç üzerinde onarım başlatmaktan kaçının. Hasarın doğru tespiti, ilerleyen süreçlerde ortaya çıkabilecek elektronik veya mekanik sorunlar için önem taşır.

Kaskonuz yoksa, hükümetin zararları karşılayıp karşılamayacağını öğrenmek için resmi açıklamaları takip edin. Bu süreçte elinizdeki video ve fotoğraf gibi zararınızı belgeleyen materyalleri saklayın. AFAD, itfaiye veya belediyenin olay yeri tutanağı tutması için ilgili makamları bilgilendirin ve çağrı kayıt numaralarını saklayın.

Hasar gören aracınızla ilgili devlet desteği alabilmek için araç ruhsatı, kimlik fotokopisi, hasar tespit tutanağı veya bilirkişi raporu, banka IBAN bilgisi, olay yeri fotoğraf veya videoları ile ilçe kaymakamlığı, valilik afet koordinasyon merkezi veya AFAD il müdürlüğüne başvurulması gerekir.

Araç Pert Olursa Ne Kadar Ödeme Yapılır?

Sel sularına gömülen her otomobilin pert olacağı düşünülmemelidir. Hasarın boyutu, aracın teknik durumu, onarım maliyeti ve yürürlükteki tam hasar değerlendirme kuralları birlikte ele alınır. Genellikle aracın onarım masrafı kasko değerinin %60'ını, bazı durumlarda %70'ini geçiyorsa araç için tam hasar (pert) kararı verilir. Ancak her araç için yüzde üzerinden otomatik bir pert kararı verildiğini söylemek doğru olmaz.

Düşük kasko primi ödemek isteyen araç sahipleri için sigorta şirketlerinin sunduğu pert kasko veya dar kasko paketlerinde sel ve su baskını için ek sözleşme yapmaya gerek yoktur. Bu paketler, aracın kısmi veya ağır hasarlarını değil, yalnızca kullanılamaz hale gelerek pert statüsüne ayrılması veya çalınması durumlarını güvence altına alır. Sel ve su baskınlarında pert olan araçlar da bu paketlerden yararlanır.

Sigorta şirketinin kararını anlamadığınızda veya tazminat hesabına itiraz etmek istediğinizde profesyonel destek almak önemlidir. Hukuki süreçlerin uzun sürebileceği ve her başvurunun mutlaka tazminatla sonuçlanmayacağı belirtilmektedir.